Học thầy không tày học bạn - lời dịch - diễn đàn seo

Cảm nghĩ về câu "Người chê ta mà chê phải là thầy của ta, người khen ta mà khen phải

vài gợi ý cho đề nak`

Tu thân

Thấy người hay thì cố mà bắt chước, thấy người dở thì phải tự xét xem có dở như thế không để mà sửa đổi,

Chính mình có điều hay, thì phải cố mà giữ lấy, chính mình có điều dở, thì pahỉ cố mà trừ đi.

Người chê ta, mà chê phải, tức là thầy ta; người khen ta, mà khen phải, tức là bạn ta; còn người nịnh hót ta lại là cừu địch, hại ta vậy.

Cho nên người quaan tử trọng thầy, quý bạn và rất ghét cừu địch, thích điều phải mà không chán, nghe lời can mà biết răn… Như thế dù muốn hay không cũng không đạt.

Kẻ tiểu nhân thì không thế. Cực bậy, mà lại ghét người chê mình; rất dở, mà lại thích người khen mình; bụng da như hổ lang, ăn ở như cầm thú, mà thấy người ta không phục, lại không bằng lòng; thân với kẻ xiềm nịnh, xa cách kẻ can ngăn, thấy người chính trực thì cười, thấy người trung tín thì chê… Như thế thì dù muốn không dở cũng không được
DÀN BÀI
I/ Mở bài:- Nêu sở thích chung của mọi người là đều mong muốn được khen
- Lật lại vấn đề: có phải lúc nào khen cũng đúng, chê cũng đúng?
- Trích dẫn câu nói và nêu ngắn gọn nội dung của câu nói..

II/ Thân bài:
* Giải thích khái niệm
- Khen là gì? Chê là gì? Ai là thầy? ai là bạn? ai là kẻ thù?
=> ý nghĩa chung: câu nói đánh giá về sự khen chê ở đời, khẳng định thế nào là thầy, là bạn, là kẻ thù thông qua việc khen chê.
* Phân tích và chứng minh
- Từ khái niệm "chê", Tuân tử mở rộng thành " chê phải"-> "chê phải" là jì: là phê bình 1 cách khái quát, trung thực đúng lúc, đúng chỗ. " Người chê... thầy của ta" vì người "chê phải" là người nhận thấy cái sai, cái dở của ta, để nhận thấy những điều ấy phải là người có trình độ hiểu biết hơn ta... -> người giúp ta tiến bộ chính là thầy ta.
-> nêu dẫn chứng.
[ tương tự cách làm ở vế trên, bạn cũng phân tích các vế còn lại của câu nói]
* Bình luận:
- Bàn về thái độ của người khen, chê: Khen chê phải luôn đúng mực
+ Không nên khen quá -> trở thành lời nịnh bợ -> người dc khen tự đắc, tự mãn, sống ảo tưởng
+ KHông nên chê quá -> nhục mạ người khác -> người bị chê cảm thấy sốc, hoặc tự ti, mặc cảm ...
- Với người dc chê, bị khen
+ Bình tĩnh cân nhắc về lời khen, chê,nhận ra bản chất của việc khen chê
+ Điều chỉnh cần thiết về thái độ, hành vi sau khi dc khen chê
* Liên hệ với bản thân

III/ kết bài:
Khẳng định lại tính đúng đắn của câu nói -> rút ra bài học cho mọi người
Lập dàn ý:
Mb:giới thiệu vấn đề
TB:-Chê,khen khác gì với vuốt ve nịnh bợ?
+chê:thể hiện thái độ không đồng ý,là phản đối.
+khen:thể hiện thái độ đồng ý,tán thưởng,có tác dụng động viên ta tiếp tục.
+"vuốt ve nịnh bợ"là luôn tìm mọi cách lựa theo ý của mình để tán thưởng cho dù đó là điều sai trái
-tại sao là thầy ta,bạn ta,kẻ thù của ta?
+chê-thầy
+khen-bạn
+nịnh bợ-thù
=>người chê ta là người chir cho ta cái sai,cái hạn chế để ta tiến bộ,hoàn hảo để ta rút kinh nghiệm mà thành công=>người đó muốn ta tôt lên và xứng đáng làm người thầy của ta.
=>người khen ta phải là bạn ta:khen đúng tức là chỉ cho ta cái tốt nhưng không giúp nhiều đc cho ta trong việc hoàn thiện mình.Những người như vậy ta gặp nhiều trong c/s=>đó chỉ là bạn
VÀI Ý CHO BÀI
cau noi cua tuan tu rat dung voi con nguoi khong chi trong ngay xua ma ngay nay cung vay; chi co nhung nguoi tot voi ta moi noi voi ta nhung loi that long, chan thanh nhat .mot nguoi thay luon theo gioi ta chu y toi ta va ho luon giup ta tien nen vi vay ma ho rat hay phe binh de ta luon co gang chu khong tu cao ve nhung thanh tich .con ban be luon ben ta gan gui an ui va chia se nhung buon vui ,ho se rat mung khi ban lam dung de ho tu hao va khen ban dung nhu thanh tich ban dat duoc ,do la loi noi rat chan thanh ban nen quy trong nhung nguoi ban rat tot do.tu xua dac biet la trong trieu dinh, vua chua ,bon xu ninh luon tim loi ngon ngot de lay long bac tren cua minh nen ho dung moi thu doan ;khi ban thanh cong thi ho dung loi ngon ngot vuot ve nhung khi ban kho khan hay that bai thi chung khong thay tam hoi dau co khi con noi xau ban tim cach hai ban nua .chung giong nhu con dao 2luoi ma ban luon phai de phong can than ,chung la ke thu dang so nhat cua chung ta do

Chỉ đúng và hoàn toàn đúng khi người nghe biết nhận ra những gì mình nói, mình làm, thật sự có đáng bị chê trách, có đáng được khen ngợi hay không mà thôi.
Một người chê ta một cách đúng đắn thì dù người đó thân hay sơ thậm chí là kẻ thù cũng giúp cho ta thấy được sai trái của bản thân và khi biết nhận, biết lắng nghe ta có cơ hội để sửa sai, để hoàn thiện, để đừng mắc lại. Vậy kết luận sẽ là: Thầy ta.
Một người khen ta khi ta làm được việc tốt, việc hay, khi ta hoàn thành công việc được giao, khi ta làm cho những người khác vui vẻ, hạnh phúc, lời khen như khích lệ ta, vui thưởng cho ta. Vậy kết luận sẽ là : Bạn ta.
Một kẻ luôn luôn khen ta, nịnh ta bất cứ chuyện gì, bất cứ lúc nào khi có dịp, ở bất cứ nơi đâu, bất cứ hoàn cảnh nào, lời khen nịnh làm cho ta phổng mũi hãnh diện, làm cho ta tự cho mình là hay, là giỏi nhất, che mờ nhận xét của ta, và càng lúc ta càng xa rời sự thật, làm cho ta quên hết bạn bè, quên đi tình nghĩa và lúc nào cũng làm cho ta như là trọng tâm của vũ trụ. Vậy kết luận sẽ là : Kẻ thù của ta.
Nhưng than ôi, lời khen luôn dễ nghe và thích nghe hơn lời chê trách !!! Khoái nịnh nọt hơn là bị chê trách !!! Chỉ vì người là người không phải là bậc thánh nhân.

Thông thường,những người giỏi hơn sẽ rất hiểu những người dở hơn.Ví dụ: Thầy thì thường hiểu được trò,thầy chỉ cần nhìn sơ qua bài làm của một em học sinh là có thể hiểu được trình độ của em học sinh đó là giỏi hay là khá,hoặc yếu kém.Tại sao vậy?Vì một nguyên nhân là:Thầy luôn giỏi hơn trò,Vì giỏi hơn trò,nên thầy là người được phép chê ta,và ta phải biết chấp nhận vì thầy là người giỏi hơn mình.Những người bạn tốt là những người bạn trung thành,muốn cho những gì tốt đẹp đến cho mình,thường hay khuyến khích ta,khi ta làm một đều tốt,có ích,hay thành đạt trong công việc,học tập thông qua những lời khen chân thành.Nhưng trái lại,có những kẻ phủ phục,tôn vinh ta khi ta thành công.Nhưng khi ta sa cơ,thất thế lại ném đá vào mặt ta,đó là những kẻ xấu,nịnh bợ.Vì vậy,câu châm ngôn có ngụ ý là:trong những người bạn chân thành,thì lắm lúc còn những kẻ xấu với những lời lẽ,ngọt ngào.Khiến ta không phân biệt được ai là bạn,còn ai là thù.Vì thế nên cảnh giác.Còn những người chê ta,thông thường là những người đi trước hiểu rõ,chúng ta phải luôn lắng nghe mọi ý kiến đó,để ngày càng cải thiện mình cho tốt hơn!Chúc may mắn!

BÀI THAM KHẢO
Trung Hoa là một trong những cái nôi của văn hoá nhân loại. Từ thời cổ đại, người dân Trung Quốc có quyền tự hào về những bậc học giả, về những người thầy lỗi lạc, uyên bác với những triết lí nhân sinh trở thành chân lý cho mọi thời đại. Tuân Tử là một trong số những bậc vĩ đại ấy. Và câu nói của ông: “ Người chê ta mà chê phải là thầy ta, người khen ta mà khen phải là bạn ta, những kẻ vuốt ve, nịnh bợ là kẻ thù của ta vậy”, cũng đủ cho hậu thế phải suy nghĩ.
Xã hội loài người ngày càng phát triển về kinh tế, về tư tưởng, nhận thức và cũng song hành với phát triển sự phức tạp trong mọi quan hệ đời sống. “ Miệng lưỡi thế gian” là điều không thể tránh khỏi. Mỗi con người sống chung trong đồng loại cần phải biết chấp nhận lời chê tiếng khen của mọi người. Nhưng để nhận biết sự “thật” – “giả” trong mỗi lời khen tiếng chê, để có ứng xử thích hợp, quả không đơn giản. Câu nói của Tuân Tử đã giúp chúng ta cái “kính chiếu yêu” nhận biết đâu là “thầy”, đâu là “bạn”, đâu là “thù” trong cuộc đời đầy phức tạp đó.
Là một con người, kể cả bậc vua chúa, vĩ nhân, trong cuộc sống, thật khó tránh khỏi những sai lầm. Những lúc như thế, hẳn chúng ta nhận được những lời nhận xét của mọi người. Tất yếu, mỗi người khác nhau, sẽ có những nhận xét, thái độ khác nhau về ta. Điều quan trọng là ở chính bản thân ta: biết nhận ra cái đúng, cái sai của mình; quan trọng hơn, trong vô số những lời “khen”, “chê” đó, ta nhận ra ai là “thầy ta”, ai là “bạn ta”, ai là “kẻ thù” của ta vậy!
Lời dạy của Tuân tử thật chí lí: “Người chê ta mà chê đúng là thầy ta, người khen ta mà khen đúng là bạn ta”. Mỗi người, khi phạm điều sai, tự mình không dễ gì nhận ra. Người nhận ra cái sai của ta, lại “chê”- tức khẳng định cái sai của ta và chỉ cho ta biết - hẳn phải là người có tầm tri thức, hiểu biết hơn ta. Người đó xứng đáng là bậc “thầy” của ta về trí tuệ. Hơn thế, người thấy và dám chỉ cho ta nhận ra cái sai của mình, để mình có hướng khắc phục, sửa chữa, hẳn đó phải là người có cái tâm thật cao quý: những muốn cho chúng ta nhanh chóng tiến bộ. Chúng ta, về thái độ, tình cảm không thể không tôn vinh người đó là bậc “thầy” về nhân cách để ta học tập.
Người “khen ta mà khen phải”- nghĩa là người đó không những không đố kị, hiềm khích trước những cái tốt, cái mạnh của ta, mà còn “khen”, cùng chung vui, chia ngọt sẻ bùi…Đó hẳn là người bạn tốt, người bạn tri âm, tri kỉ của ta vậy. Cuộc đời mỗi chúng ta, nếu có được nhiều người “thầy”, người “bạn” như thế thì hạnh phúc biết bao nhiêu.
Tuy nhiên, trong cuộc sống, không phải ai khen hay chê ta đều là “thầy”, là “bạn” của ta. Tuân Tử đã một lần nữa chỉ cho ta biết cách nhận ra “ bộ mặt thật” của những “kẻ” hiểm độc đó. Đó là “kẻ vuốt ve, nịnh bợ ta”, Tuân Tử tỏ thái độ rõ rệt, dứt khoát khi gọi những loại người đó “là kẻ thù của ta vậy”. Nhưng để nhận ra đâu là bạn “khen ta mà khen đúng” với “những kẻ vuốt ve, nịnh bợ” thật không dễ. Trước hết, kẻ vuốt ve, nịnh bợ, họ khen ta là xuất phát mục đích mưu cầu lợi ích riêng của chính họ. Bởi vậy, thành tích của ta chỉ có một, chúng thổi phồng lên ba, bốn hoặc nhiều hơn thế. Thậm chí, có khi chúng còn nguỵ biện, “phù phép” những khuyết điểm, sai lầm của ta thành “thành tích”. Những kẻ đó, luôn lấy việc “nịnh bợ” để tiến thân, khiến cho người được khen ngày càng tự đánh mất mình, xa rời lẽ phải…Thật đáng tiếc là những kẻ đó không thời đại không có. Sử sách đã ghi lại không biết bao nhiêu bậc vua chúa đã bị những kẻ nịnh thần làm cho u mê, dẫn đến hãm hại trung thần, triều chính đổ nát, xã tắc suy vong…Lời dạy của Tuân Tử lại một lần nhắc nhở mỗi chúng ta cần sáng suốt để nhận ra đâu là “bạn ta” khen ta thật lòng; đâu là “kẻ vuốt ve, nịnh bợ” ta.
Không chỉ đúng với xã hội xưa, mà ngày nay và với tất cả mọi người, ở trên mọi lĩnh vực, lời dạy của Tuân Tử như một chiếc kính “chiếu yêu” giúp chúng ta nhận ra người tốt, kẻ xấu trong cuộc sống, trong học tập. Khi kinh tế thị trường mở cửa, thì đội ngũ những kẻ chạy theo lợi nhuận, vì danh, vì lợi ngày càng nhiều. Nhân viên nịnh bợ thủ trưởng, cấp dưới luôn luôn vuốt ve, chiều theo ý cấp trên; các bạn lười học thì xun xoe các bạn học giỏi để cầu “phao cứu trợ” trong thi cử, kiểm tra…Hành động của những kẻ đó có thể khác nhau, nhưng đều chung một bản chất: mưu cầu lợi ích riêng tư. Nhưng bạn cũng vì những hiện tượng đó mà đánh mất niềm tin vào cuộc đời. Bởi người tốt, những người xứng đáng là “thầy ta”, “bạn ta” luôn luôn ở bên ta.
Câu nói của Tuân Tử, cũng là một lời nhắc nhở chí tình, chí lí cho chính mỗi chúng ta trong quan hệ ứng xử với mọi người. Chúng ta muốn mọi người chê ta thật lòng – như Tuân tử đã dạy- ta phải biết coi trọng những người đó như bậc “thầy của ta”. Cũng vậy, với bạn bè, đồng đội, ta phải sống với cái tâm chân thành; dám chỉ ra những khuyết điểm của bạn mà ta nhận thấy, với thức cầu mong cho bạn mình ngày càng hoàn thiện. Mỗi chúng ta cần biết “chia ngọt sẻ bùi"” với bạn bè coi thành tích của bạn làm niềm vui chung cùng chia sẻ.
Trả lời Son Dong , 10:59 ngày 10/10/2013 Xem thêm
Thảo luận liên quan
Cảm nghĩ về câu "Người chê ta mà chê phải là thầy của ta, người khen ta mà khen phải Cảm nghĩ về câu "Người chê ta mà chê phải là thầy của ta, người khen ta mà khen phải
9/10 924 bài đánh giá